Binaların çevresel performansı artık yalnızca enerji tüketimiyle ölçülmüyor. Kullanılan malzemelerin karbon ayak izinden su yönetimine, iç mekân hava kalitesinden biyoçeşitliliğe kadar pek çok kriter sürdürülebilir yapı tasarımının önemli bir parçası haline geldi. BREEAM sertifikası, bu performansı uluslararası kabul gören, sistematik ve ölçülebilir kriterlerle değerlendiren yeşil bina sertifikasyon sistemlerinden biridir.
BREEAM Sertifikası Nedir?
BREEAM (Building Research Establishment Environmental Assessment Method), 1990 yılında Birleşik Krallık'ta Building Research Establishment (BRE) tarafından geliştirilen bir sürdürülebilir yapı değerlendirme yöntemidir.
BREEAM'in temel amacı; binaların çevresel etkilerini azaltmak, kaynak verimliliğini artırmak, kullanıcı sağlığını desteklemek ve yapıların yaşam döngüsü boyunca daha sürdürülebilir performans göstermesini sağlamaktır.
Bu sistem, yalnızca bir binanın çevre dostu özelliklere sahip olup olmadığını incelemez. Tasarım, inşaat, kullanım ve belirli sistemlerde yenileme aşamalarını kapsayan bütüncül bir değerlendirme yaklaşımı sunar.
Uluslararası ölçekte tanınan BREEAM, yatırımcılar, bina sahipleri, geliştiriciler ve kullanıcılar açısından yapıların sürdürülebilirlik performansının bağımsız olarak değerlendirilmesine olanak sağlar.
BREEAM Sertifikası Hangi Kriterleri Değerlendirir?
BREEAM değerlendirme kriterleri, kullanılan sertifika programına ve versiyona bağlı olarak farklı ağırlıklara sahip olabilir.
1. Enerji Verimliliği ve Karbon Emisyonları
Binanın enerji ihtiyacı, enerji verimli sistemlerin kullanımı, karbon emisyonları ve performansın izlenebilirliği değerlendirilir. Güncel BREEAM yaklaşımlarında operasyonel karbonun yanı sıra yapı malzemeleri ve sistemleriyle ilişkili gömülü karbonun değerlendirilmesi de önem kazanmıştır.
2. Su Yönetimi
Su tüketiminin azaltılması, verimli armatürler, kaçakların tespit edilmesi ve uygun projelerde alternatif su kaynaklarının değerlendirilmesi bu kategoriye dahildir.
3. Sağlık ve İç Mekân Konforu
İç hava kalitesi, doğal aydınlatma, termal konfor, akustik performans ve kullanıcıların sağlıklı mekânlara erişimi ele alınır.
4. Malzeme Seçimi ve Yaşam Döngüsü Etkileri
Yapı malzemelerinin çevresel etkileri, dayanıklılığı, sorumlu kaynak kullanımı ve yaşam döngüsü değerlendirmeleri incelenir. Çevresel Ürün Beyanları (EPD) ve Yaşam Döngüsü Analizi (LCA), uygun kriterlerde bu değerlendirmeleri destekleyen önemli araçlardır.
5. Atık Yönetimi
İnşaat ve kullanım süreçlerinde atık oluşumunun azaltılması, yeniden kullanım, geri dönüşüm ve kaynakların verimli değerlendirilmesi hedeflenir.
6. Ulaşım ve Erişilebilirlik
Toplu taşımaya erişim, aktif ulaşım olanakları, bisiklet altyapısı ve sürdürülebilir ulaşım alternatifleri değerlendirmeye alınabilir.
7. Arazi Kullanımı ve Ekoloji
Mevcut ekolojik değerlerin korunması, habitatların iyileştirilmesi, biyoçeşitlilik ve çevresel etkilerin azaltılması bu başlık altında ele alınır.
8. Yönetim ve Kirlilik Kontrolü
Proje yönetimi, sorumlu inşaat uygulamaları, devreye alma süreçleri, ışık ve gürültü kirliliği gibi etkiler değerlendirilir.
BREEAM Sertifika Seviyeleri Nelerdir?
BREEAM, projelerin değerlendirme sonucunda elde ettikleri performansı beş temel sertifika seviyesiyle ifade eder:
- Pass (Geçer): Temel sürdürülebilirlik performansının karşılandığı seviye.
- Good (İyi): Standart uygulamaların üzerinde çevresel performans.
- Very Good (Çok İyi): Gelişmiş sürdürülebilirlik uygulamalarının benimsendiği seviye.
- Excellent (Mükemmel): Yüksek çevresel performans ve güçlü sürdürülebilirlik yönetimi.
- Outstanding (Olağanüstü): Çok ileri düzey sürdürülebilirlik performansını temsil eden en yüksek seviye.
Yaygın kullanılan BREEAM New Construction derecelendirme eşikleri sırasıyla %30, %45, %55, %70 ve %85'tir. Ancak kesin puanlama, asgari gereklilikler ve sertifikasyon koşulları ilgili program ve teknik versiyon üzerinden doğrulanmalıdır. Yalnızca toplam puana ulaşmak, her durumda sertifika almak için yeterli değildir.
BREEAM Sertifikası Nasıl Alınır?
BREEAM sertifikasyon süreci, proje hedeflerinin erken aşamada belirlenmesi ve teknik gerekliliklerin tasarım kararlarıyla bütünleştirilmesi üzerine kuruludur.
1. Uygun sertifikasyon programının belirlenmesi: Yapının yeni inşaat, mevcut bina veya yenileme projesi olmasına göre uygun BREEAM programı seçilir.
2. Ön değerlendirme: Projenin mevcut durumu incelenir, hedeflenen sertifika seviyesi ve uygulanabilir kriterler belirlenir.
3. Sürdürülebilirlik stratejisinin oluşturulması: Enerji modellemesi, su verimliliği, malzeme seçimi, iç ortam kalitesi ve ekolojik performansa yönelik çalışmalar planlanır.
4. Teknik uygulama ve belgelendirme: Tasarım ve uygulama ekipleriyle koordinasyon sağlanarak gerekli analizler, hesaplamalar, raporlar ve kanıt dokümanları hazırlanır.
5. Bağımsız değerlendirme ve sertifikasyon: Yetkili BREEAM değerlendiricisi tarafından hazırlanan değerlendirme, ilgili kalite güvence ve belgelendirme prosedürlerinden geçer. Gerekliliklerin sağlanması halinde sertifika düzenlenir.
Projenin niteliğine bağlı olarak tasarım aşamasında ara değerlendirme, yapım tamamlandıktan sonra ise nihai değerlendirme gerçekleştirilebilir.
BREEAM Sertifikasının Avantajları Nelerdir?
BREEAM sertifikasyon yaklaşımı, sürdürülebilirliği tasarımın ve bina yönetiminin ölçülebilir bir bileşeni haline getirir.
- Kaynak verimliliği: Enerji ve su tüketimini azaltmaya yönelik fırsatların belirlenmesini destekler.
- Kullanıcı sağlığı: İç hava kalitesi, konfor ve mekân kalitesinin geliştirilmesini teşvik eder.
- Çevresel performans: Karbon emisyonları ve diğer çevresel etkilerin sistematik olarak ele alınmasına yardımcı olur.
- Yatırımcı güveni: Yapının çevresel performansının bağımsız değerlendirmeyle belgelenmesini sağlar.
- Uzun vadeli değer: İşletme verimliliği, iklim risklerine hazırlık ve varlık yönetiminde avantajlar sağlayabilir.
Bu faydaların büyüklüğü, projenin tasarımına, işletme koşullarına ve uygulanan stratejilere bağlıdır.
BREEAM ile LEED Arasındaki Fark Nedir?
BREEAM ve LEED, binaların sürdürülebilirlik performansını değerlendiren iki uluslararası yeşil bina sertifikasyon sistemidir.
BREEAM, Birleşik Krallık kökenli olup farklı yapı türlerine ve proje aşamalarına yönelik çeşitli değerlendirme programları sunar. LEED ise ABD merkezli olarak geliştirilmiştir ve enerji, su, malzeme, iç ortam kalitesi ve sürdürülebilir konum gibi alanları değerlendirir.
Her iki sistemin de amacı daha sürdürülebilir yapıları teşvik etmektir. Ancak puanlama yöntemleri, zorunlu koşulları, teknik dokümantasyonları ve sertifikasyon süreçleri farklıdır.
Hangi sistemin daha uygun olduğu; projenin bulunduğu ülkeye, kullanım amacına, yatırımcı hedeflerine ve teknik özelliklerine göre değerlendirilmelidir.
BREEAM Sertifikası Maliyeti Neye Göre Belirlenir?
BREEAM sertifikası için tek bir sabit maliyet bulunmaz. Sertifikasyon bütçesi; projenin büyüklüğü, yapı türü, seçilen BREEAM programı, hedeflenen derece, mevcut teknik altyapı ve gerekli uzmanlık çalışmalarına göre değişebilir.
Bütçe planlamasında kayıt ve sertifikasyon ücretlerinin yanı sıra danışmanlık, teknik analizler, testler ve olası proje iyileştirmeleri birlikte ele alınmalıdır.
Sertifikasyon çalışmalarının tasarımın erken aşamasında başlatılması, gerekli düzenlemelerin daha etkin planlanmasına yardımcı olabilir.
BREEAM Danışmanlığında Altensis'in Yaklaşımı
BREEAM sertifikasyonu, yalnızca değerlendirme kriterlerini karşılamaktan ibaret değildir. Sürdürülebilirlik hedeflerinin mimari tasarım, mühendislik çözümleri, uygulama süreçleri ve bina performansıyla birlikte yönetilmesini gerektirir.
Altensis; BREEAM danışmanlığı ve denetimi kapsamında enerji modellemesi, akustik danışmanlığı, ekoloji çalışmaları, commissioning (test ve devreye alma) ve ilgili teknik analizleri kapsayan bütüncül çözümler sunmaktadır.
Projenin erken aşamalarından itibaren sürdürülebilirlik kriterlerinin doğru tanımlanması, hedeflenen performansa daha planlı ve ölçülebilir bir süreçle ulaşılmasına destek olur.
Projeniz için doğru BREEAM sertifikasyon yaklaşımını belirlemek ve teknik gereklilikleri değerlendirmek üzere Altensis'in BREEAM danışmanlığı hizmetlerini inceleyebilirsiniz.
BREEAM Danışmanlığı ve Denetimi – Altensis
Bloga dön
